Antykoncepcja po a środki wczesnoporonne - to nie to samo

Antykoncepcja po i środki wczesnoporonne - te dwa terminy często są ze sobą mylone lub stawia się między nimi znak równości. Tymczasem antykoncepcja po stosunku, inaczej antykoncepcja postkoitalna lub antykoncepcja awaryjna, to nie to samo, co środki wczesnoporonne. Co więcej, środki wczesnoporonne, w przeciwieństwie do antykoncepcji po, są w Polsce nielegalne. Jaka jest różnica między tymi metodami oraz na czym polega ich działanie?

Antykoncepcja awaryjna - antykoncepcja po

Antykoncepcja awaryjna jest stosowana po stosunku, jeśli istnieje ryzyko zajścia w niechcianą ciążę. Na przykład, jeżeli zawiodła stosowana metoda antykoncepcji (pękła prezerwatywa, kobieta zapomniała wziąć tabletkę antykoncepcyjną) lub jeżeli stosunek odbył się bez zabezpieczenia.

Jeśli zdarzyła się taka "sytuacja awaryjna", kobieta ma 72 godziny, żeby zapobiec niechcianej ciąży. Tabletka po jest sprzedawana na receptę, dlatego kobieta musi udać się do ginekologa i poprosić o jej przepisanie. Od stosunku do zażycia takiej tabletki musi minąć mniej niż 72 godziny.

Funkcję antykoncepcji postkoitalnej może również pełnić wkładka wewnątrzmaciczna. Należy ją założyć najpóźniej 3 do 4 dni po stosunku. Wkładka może pozostać w macicy 3 do 5 lat. Jednak istnieją również liczne przeciwwskazania do założenia wkładki wewnątrzmacicznej.

Jak działa tabletka 72 godziny po?

Tabletka po działa już po zapłodnieniu komórki, ale jeszcze przed jej implantacją, która jest uważana za początek ciąży. Do zagnieżdżenia komórki jajowej dochodzi nie wcześniej niż 5 dni po jajeczkowaniu. To właśnie w tym czasie można zastosować antykoncepcję awaryjną. W tabletce po zawarta jest duża dawka progesteronów, które powodują zmiany w błonie śluzowej macicy, uniemożliwiając zagnieżdżenie. Po zażyciu tabletki następuje krwawienie z macicy, podczas którego komórka jajowa jest usuwana z organizmu.

Należy pamiętać o tym, że antykoncepcja postkoitalna nie może być stosowana jako stała metoda antykoncepcji. Tabletka po zawiera bardzo dużą dawkę hormonów, które nie są obojętne dla organizmu - zaburzają gospodarkę hormonalną, rozregulowują cykl miesiączkowy i obciążają wątrobę. Dlatego należy ją stosować jak najrzadziej i jedynie w naprawdę "awaryjnych sytuacjach".

Środki wczesnoporonne

W przeciwieństwie do antykoncepcji postkoitalnej, środki wczesnoporonne są w Polsce nielegalne. Tabletki wczesnoporonne działają już po implantacji komórki jajowej w macicy, czyli usuwają istniejącą ciążę. W niektórych krajach środki wczesnoporonne są legalne i mogą być stosowane jako antykoncepcja po stosunku lub do usuwania ciąży ze wskazań medycznych.

Antykoncepcja awaryjna może być stosowana tylko w nagłych wypadkach i nie powinna się stać stałą metodą antykoncepcji dla kobiet, które często "się zapominają". Należy zdawać sobie sprawę, że takie tabletki mają bardzo silne działanie i mogą mieć negatywny wpływ na zdrowie. Pamiętajmy również, że środki wczesnoporonne to nie to samo, co antykoncepcja po. Różnica między nimi jest znacząca - pierwsze usuwają już istniejącą ciążę, drugie natomiast nie dopuszczają do zajścia w ciążę.


Bibliografia

Guillebaud J., Szarewski A., Wszystko o antykoncepcji, Medycyna Praktyczna, Kraków 1997, ISBN 83-86657-31-6
Dębski R. Ginekologia kliniczna Tom 1-3, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-013-9
Pertyński T., Zyss T. (red.), Antykoncepcja, MedPharm, Wrocław 2008, ISBN 978-83-60466-29-2
Gillebaud J. Antykoncepcja - pytania i odpowiedzi, Medycyna Praktyczna, Kraków 2005, ISBN 83-7430-012-4