Rodzaje pigułek „po”

Antykoncepcja awaryjna to rodzaj antykoncepcji stosowanej, gdy zawiodą inne środki lub gdy stosunek odbył się bez żadnego zabezpieczenia lub w wyniku gwałtu. Ze względu na dużą dawkę hormonów, pigułki antykoncepcyjne po stosunku nie są stosowane regularnie, jak inne środki antykoncepcyjne, a jedynie jako ostateczność. Ta forma zapobiegania ciąży wzbudza duże kontrowersje, gdyż w zależności od rodzaju tabletki, zapobiega ona zapłodnieniu bądź przerywa istniejącą ciążę.

Rodzaje pigułek „po”

Formy antykoncepcji awaryjnej różnią się składem, czasem, kiedy należy je zażyć, a także sposobem działania. W Polsce dostępny jest tylko jeden typ pigułek „po”, chociaż w innych krajach jest ich więcej. U nas antykoncepcja postkoitalna wydawana jest na receptę.

Tabletki zawierające progestagen i estrogen

Tabletka po stosunku zawierająca zarówno progestagen, jak i estrogen ma na celu wstrzymanie owulacji i zapobieganie zapłodnieniu komórki jajowej. Antykoncepcja po stosunku w tej formie najczęściej dostępna jest jako zestaw zawierający cztery tabletki, instrukcję, oraz test ciążowy. Ważne jest, aby przed zażyciem tabletki sprawdzić, czy nie jesteś w ciąży w wyniku stosunków odbytych wcześniej. Ciąża jest przeciwwskazaniem do zastosowania tabletki tego typu. Tabletkę zawierającą progestagen i estrogen można przyjąć do 72 godzin po stosunku. Nie jest ona dostępna w Polsce.

Tabletki zawierające lewonorgestrel

Jest to jedyna tabletka po stosunku dostępna w naszym kraju. W jej skład wchodzi lewonorgestrel, czyli hormon z grupy progestagenów. Zaburzając cykl menstruacyjny, zapobiega on zapłodnieniu komórki jajowej. Najczęściej występuje w formie pojedynczej tabletki, którą należy przyjąć do 72 godzin po stosunku. Skuteczność tabletki jest tym większa, im wcześniej się ją przyjmie.

Tabletki zawierające mizoprostol

Stosowanie tej tabletki to już nie zapobieganie ciąży po stosunku, a jej przerywanie. Tabletki zawierające mizoprostol traktowane są jako tabletki wczesnoporonne. Można je przyjmować w pierwszych dwóch miesiącach ciąży. W Polsce tabletki te nie są dostępne jako forma antykoncepcji, a ich stosowanie jest nielegalne.

Antykoncepcja awaryjna powinna być traktowana jedynie jako środek doraźny. Tabletki „po” wywołują różne efekty uboczne, a regularne ich stosowanie może mieć tragiczny wpływ na nasze zdrowie.


Bibliografia

Janiec W., Kompendium farmakologii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3944-3
Buczko W. (red.), Mutschler Farmakologia i toksykologia, MedPharm, Wrocław 2010, ISBN 978-83-60466-81-0
Pertyński T., Zyss T. (red.), Antykoncepcja, MedPharm, Wrocław 2008, ISBN 978-83-60466-29-2
Gillebaud J. Antykoncepcja - pytania i odpowiedzi, Medycyna Praktyczna, Kraków 2005, ISBN 83-7430-012-4